Gloss Unit (GU) Là Gì? Ý Nghĩa Và Cách Đọc Chỉ Số GU

Gloss Unit (GU) là gì? là một trong những thắc mắc phổ biến nhất của người dùng khi tìm hiểu về phương pháp đo độ bóng bề mặt. Chỉ số này thường gắn liền với các góc đo 20°, 60° và 85° để biểu thị khả năng phản xạ ánh sáng của một bề mặt vật liệu. Chính vì thế, việc hiểu rõ chỉ số GU đóng vai trò rất quan trọng giúp người dùng đánh giá chính xác bề mặt hoàn thiện của các sản phẩm trong dây chuyền sản xuất hàng loạt. Bài viết dưới đây, Giải Pháp Đo Kiểm sẽ cung cấp cho bạn cái nhìn khách quan và chi tiết về chỉ số này.

Gloss Unit (GU) Là Gì?

Gloss Unit được viết tắt là GU, là đơn vị đo lường độ bóng (hay mức độ phản quang) của bề mặt vật liệu. Về bản chất, độ bóng là một thuộc tính quang học cho biết khả năng phản xạ ánh sáng theo một hướng duy nhất (phản xạ gương) của bề mặt tốt hay kém (bóng hay mờ). Nói cách khác, đây chính là thước đo để cụ thể hóa khả năng này thành các con số cụ thể, từ đó con người có thể dễ dàng so sánh và đánh giá độ bóng giữa mẫu vật và mẫu chuẩn.

Giới thiệu Gloss Unit (GU) là gì?
Giới thiệu Gloss Unit (GU) là gì?

Về tính pháp lý, chỉ số GU trong đo độ bóng được chuẩn hóa và quy định rõ trong nhiều tiêu chuẩn đo lường kỹ thuật quốc tế như ISO 2813, ASTM D523, DIN 67530, và JIS Z 8741. Việc áp dụng đơn vị đo lường này giúp cho các nhà sản xuất, kỹ sư QA/QC căn cứ theo hệ quy chiếu chung, để đánh giá chất lượng bề mặt chính xác hơn, loại bỏ các nguy cơ cảm tính do việc quan sát bằng mắt thường.

Nguyên Lý Xác Định Giá Trị Gloss Unit

Nguyên lý xác định giá trị Gloss Unit là dựa trên nguyên lý đo lường quang học, cụ thể là so sánh lượng ánh sáng phản xạ thu thập được với giá trị chuẩn 100 GU của tấm kính đen tiêu chuẩn với chỉ số khúc xạ là 1.567.

  1. Nguồn sáng chiếu tới: Máy đo độ bóng chuyên dụng sẽ chiếu lên bề mặt vật liệu cần đo một lường ánh sáng có cường độ cố định và góc nghiêng nhất định.
  2. Sự phản xạ: Khi ánh sáng tới tiếp xúc với bề mặt, theo đặc tính của vật liệu một phần sẽ bị hấp thụ, phần còn lại sẽ được tán xạ ra nhiều hướng hoặc ngược lại với tới. Phần ánh sáng phản xạ định hướng này được gọi là “phản xạ gương” tạo ra độ bóng.
  3. Bộ thu nhận ánh sáng: Bên trong máy đo độ bóng được lắp đặt một cảm biến cố định đặt tại góc phản xạ tương ứng để đo lường cường độ toàn bộ tia sáng hắt lại.

Xem thêm: Máy Đo Gloss Cho Nhựa BYK Nào Phù Hợp Nhất? [Tìm Hiểu Ngay]

Giá Trị GU Càng Cao Có Nghĩa Là Gì?

Giá trị GU càng cao điều này mang ý nghĩa rất trực quan bề mặt vật liệu càng bóng và có khả năng phản chiếu hình ảnh càng rõ nét. Bởi vì về mặt vật lý, những bề mặt cực kỳ phẳng hoặc nhẵn mịn đều có giá trị GU cao. Ánh sáng phản xạ có xu hướng tập trung theo hướng gương thay vì tán xạ ra nhiều hướng. Điều này giúp mang lại tính thẩm mỹ sang trọng, cao cấp, dễ dàng làm sạch và bắt mắt cho sản phẩm. Ví dụ điển hình là sơn ngoại thất ô tô hay nhựa mica.

Gloss Unit (GU) là gì?
Ứng dụng thực tiễn của đơn vị đo độ bóng (GU)

Còn về mặt kỹ thuật, chỉ số GU cao đồng nghĩa với màng sơn hoặc lớp phủ bảo vệ đã hoàn thiện, liên kết tốt. Điều này giúp bề mặt sản phẩm không bị rỗ, sần sùi (hiệu ứng vỏ cam).

Đọc thêm: Kiểm Tra Độ Bóng Lớp Phủ BYK: Quy Trình Và Cách Đánh Giá Chính Xác

Thang Đo Gloss Unit Và Cách Đọc Chỉ Số GU

Nhiều người thường nhầm lẫn thang đo Gloss Unit chỉ dừng lại ở giá trị 100 GU, nhưng thực tế chỉ số này phụ thuộc trực tiếp vào loại vật liệu. Đồng thời, khi đọc chỉ số GU cần dựa trên giá trị đo và góc đo. Theo tiêu chuẩn đo độ bóng 20°, 60° và 80°, dưới đây là thang giá trị GU theo cách đơn giản, dễ hiểu nhất, mời bạn tham khảo:

Giá trị GUMức độ bóng tương đốiĐặc điểm bề mặt
GU thấp (<10 GU)Độ bóng thấpBề mặt mờ, phản xạ gương yếu
GU trung bình (10-70 GU)Độ bóng trung bìnhBề mặt bán mờ hoặc bán bóng
GU cao (>70-90 GU)Độ bóng caoBề mặt bóng, phản xạ ánh sáng rõ
GU rất cao (>90 GU, có thể lên đến 2000 GU)Độ bóng rất caoBề mặt rất nhẵn, khả năng phản chiếu mạnh

Tại Sao Gloss Unit Phải Đi Kèm Góc Đo?

Với đặc trưng ánh sáng phản xạ thay đổi đáng kể theo hình học đo, cùng một vật liệu nhưng khi đo độ bóng ở các góc 20°, 60° hoặc 85°, thì giá trị GU hiển thị hoàn toàn có thể khác nhau. Nguyên nhân chính là nằm ở cách ánh sáng tương tác với vật liệu. Máy đo độ bóng chiều một chùm ánh sáng lên bề mặt của vật liệu theo một góc tới xác định và bộ phận cảm biến sẽ tiến hành thu thập ánh sáng phản xạ theo góc tương ứng.

Gloss Unit (GU) là gì?
Mối quan hệ giữa chỉ số Gloss Unit (GU) và góc đo độ bóng

Chính vì thế, khi thay đổi góc đo, lượng ánh sáng phản xạ thu thập được cũng thay đổi theo, dẫn đến kết quả GU khác nhau. Ngoài ra, đây cũng chính là lý do cốt lõi khiến các tiêu chuẩn đo độ bóng quốc tế như ISO 2813 hoặc ASTM D523 quy định  rõ các hình học đo 20°, 60° và 85° cho từng phạm vi độ bóng.

Tham khảo: Thiết Bị Đo Độ Bóng Bao Bì Hãng BYK Chính Hãng, Đo Chính Xác

Những Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Kết Quả Đo Gloss Unit

Trong quá trình đo lường độ bóng, đặc biệt là môi trường công nghiệp, nhà xưởng có rất nhiều yếu tố có thể làm sai lệch hoặc thay đổi chỉ số GU. Chính vì thế, việc nắm bắt các yếu tố này sẽ giúp bạn tối ưu quy trình kiểm tra và kiểm sát chất lượng sản phẩm:

  • Độ nhám bề mặt: Đây là yếu tố quan trọng nhất, quyết định chỉ số GU tăng hay giảm đáng kể so với thực tế. Bề mặt càng sần sùi, bụi bẩn, dầu mỡ, dấu vân tay hay vết xước li ti khiến ánh sáng tán xạ càng mạnh mẽ.
  • Chỉ số khúc xạ của vật liệu: Có mối quan hệ mật thiết với khả năng phản xạ ánh sáng. Ví dụ cùng là vật liệu nhựa, nhưng PVC có chỉ số khúc xạ 1.55 cao hơn PMMA chỉ số khúc xạ 1.49 sẽ phản xạ ánh sáng mạnh hơn và cho chỉ số GU cao hơn, ngay cả khi độ nhẵn tương đối tương đồng.
  • Góc đo: Máy đo độ bóng góc 20° sẽ cho ra chỉ số GU hoàn toàn khác so với máy 60° hay 85°, với cùng một vị trí đo trên một bề mặt.
  • Độ dày lớp màng phủ: Đảm bảo màng sơn, lớp phủ bề mặt đủ độ dày giúp bề mặt căng phẳng, từ đó đo đạc chính xác chỉ số GU và tăng tính thẩm mỹ cho sản phẩm.
  • Môi trường đo lường: Bao gồm ánh sáng, nhiệt độ và độ ẩm. Đây là những tác nhân trực tiếp làm sai lệch giá trị phản xạ gương. Tốt nhất nên thực hiện trong môi trường khô ráo, thoáng mát, tránh ánh sáng bên ngoài chiếu trực tiếp vào vị trí làm việc.

Tìm hiểu thêm: Máy Đo Độ Bóng Sơn BYK Là Gì? Phân Loại, Cách Chọn & Nơi Bán

Gloss Unit Được Đo Bằng Thiết Bị Nào?

Nếu trước kia con người chỉ dựa vào việc quan sát bằng mắt thường để cảm nhận độ bóng tương đối của vật liệu. Ngày nay, để đo lường chính xác giá trị Gloss Unit, các chuyên gia và kỹ thuật viên sử dụng các thiết bị quang học chuyên dụng được gọi là máy đo độ bóng (Gloss Meter).

Gloss Unit (GU) là gì?
Giới thiệu về máy đo độ bóng đa góc BYK 4563

Thiết bị phần lớn được thiết kế nhỏ gọn, bao gồm các bộ phận chính như nguồn sáng, thấu kính, khe hở và bộ thu nhận quang điện, để mang đến khả năng đo lường chính xác, nhanh chóng và tiện lợi cho các ứng dụng từ phòng lab đến đo trực tiếp trên dây chuyền sản xuất trong nhà xưởng.

Hiện nay, trên thị trường máy đo độ bóng được phân loại thành 2 dòng máy chính là máy đo độ bóng 1 góc và máy đo đa góc (20° / 60° / 85°). Mỗi dòng máy sẽ có các đặc điểm, phạm vi ứng dụng và mức độ linh hoạt khác nhau, để đáp ứng mọi nhu cầu đo kiểm độ bóng bề mặt cụ thể hoặc tổng quát. Ngoài ra, các thiết bị đo độ bóng hiện đại còn được tích hợp các tính năng hữu ích khác như tự động hiệu chuẩn, kết nối với máy tính để lưu trữ, phân tích và tạo báo cáo tự động chuyên nghiệp.

Vì thế, có thể nói rằng máy đo độ bóng là công cụ không thể thiếu trong quá trình đo đạc và kiểm soát chất lượng bề mặt vật liệu hiện đại. Để tìm hiểu thêm thông tin chi tiết về thiết bị đo lường công nghiệp chuyên dụng này, mời bạn tham khảo sản phẩm dưới đây:

Cách Đo Gloss Unit Bằng Máy Đo Độ Bóng Chuyên Dụng

Quy trình đo lường độ bóng đảm bảo độ chính xác và tin cậy cao bao gồm các bước đạt chuẩn dưới đây:

  1.  Chuẩn bị và làm sạch bề mặt mẫu cần kiểm tra lẫn khe hở của máy đo độ bóng sẽ sử dụng.
  2. Hiệu chuẩn máy đúng kỹ thuật bằng tấm kính đen đi kèm khi mua máy. Một số model cao cấp như máy đo độ bóng BYK được tích hợp sẵn chức năng tự động hiệu chuẩn, chỉ cần bật máy và đợi 1-3 phút để máy tự thực hiện là có thể sử dụng ngay.
  3. Thực hiện đo ít nhất 3-5 điểm khác nhau trên cùng bề mặt để đảm bảo kết quả đo chính xác, tổng quát nhất.
  4. Thu thập kết quả hiển thị trên màn hình LCD đi kèm với góc đo (đối với máy đo đa góc).
  5. Lấy giá trị trung bình bằng cách nhấn nút Average/Mean hoặc ký hiệu AVE/AV trên thân máy.
Gloss Unit (GU) là gì?
Cách đo chỉ số Gloss Unit (GU) bằng máy đo độ bóng chuyên dụng đúng cách

Câu Hỏi Thường Gặp (FAQ)

Để hiểu rõ hơn về đơn vị đo độ bóng bề mặt vật liệu Gloss Unit (GU) là gì, hãy cùng Giải Pháp Đo Kiểm khám phá giải đáp các câu hỏi mà người dùng thường gặp về chủ đề này, bao gồm:

GU càng cao thì bề mặt càng bóng phải không?

Như đã giải thích ở trên, quả thực GU càng cao thì bề mặt càng bóng, vì chỉ số Gloss Unit tỷ lệ thuận với lượng ánh sáng phản xạ gương từ bề mặt.

GU có thể lớn hơn 100 không?

Hoàn toàn có thể. Độ bóng của bề mặt kim loại có thể lên đến 2000 GU.

0 GU có nghĩa là bề mặt hoàn toàn không phản xạ không?

Không hoàn toàn đúng. Khi kết quả đo độ bóng của một bề mặt có giá trị 0 GU có 2 trường hợp:

  1. Bề mặt không có phản xạ gương (không phản chiếu ánh sáng theo một hướng duy nhất).
  2. Ánh sáng phản xạ tán xạ ra nhiều hướng (phản xạ khuếch tán). Đây là trường hợp thường gặp đối với các bề mặt siêu mờ.

Tại sao GU ở góc 20°, 60° và 85° khác nhau?

Bởi vì, theo hiệu ứng Fresnel đã chứng minh rằng ánh sáng bị phản xạ phụ thuộc vào góc chiếu. Ngoài ra, ánh sáng có độ nhạy với cấp độ bóng bề mặt khác nhau, vì thế các góc đo độ bóng khác nhau sẽ cho ra chỉ số GU khác nhau.

Góc đo Gloss Unit nào phổ biến nhất?

Trên thị trường, các thiết bị máy đo độ bóng chuyên dụng góc 60° là phổ biến nhất, vì nó có thể bao quát tất cả các vật liệu thông thường có độ bóng trung bình (từ 10 GU đến 70 GU). Bên cạnh đó, đây cũng là góc đo đầu tiên để kiểm tra độ bóng của các bề mặt chưa xác định, để biết chính xác nên lựa chọn góc đo phù hợp.

Có thể bạn quan tâm: Máy Đo Độ Bóng Sơn Ô Tô BYK Chính Hãng, Tư vấn Chọn Model Phù Hợp

Thông qua bài viết Gloss Unit (GU) là gì trên đây, Giải Pháp Đo Kiểm hy vọng quý bạn đọc đã hiểu rõ chỉ số đo độ bóng GU để áp dụng chính xác, hiệu quả vào công việc thực tế. Nếu có bất cứ thắc mắc hay không biết lựa chọn thiết bị đo độ bóng nào phù hợp với nhu cầu sử dụng thực tế. Quý khách hàng đừng ngần ngại liên hệ trực tiếp với đội ngũ nhân viên giàu kinh nghiệm của chúng tôi để được tư vấn và hỗ trợ chu đáo, tận tình.

THÔNG TIN LIÊN HỆ:

CÔNG TY CỔ PHẦN GIẢI PHÁP ĐO KIỂM

4.9/5 - (15 bình chọn)

Nguyễn Thái Hoàng

Nguyễn Thái Hoàng CEO của công ty cổ phần Giải Pháp Đo Kiểm, một đơn vị chuyên cung cấp các thiết bị đo lường hàng đầu của các hãng như: HIOKI, KYORITSU, SANWA, UNI-T. với các dòng sản phẩm: Ampe Kìm, Đồng Hồ Đo Đa Năng, Thiết Bị Đo Điện Trở, Thiết Bị Đo Hệ Thống Điện Mặt Trời, v,,v,,Tôi đã tốt nghiệp từ Đại học Bách Khoa Thành phố Hồ Chí Minh. Với nhiều năm kinh nghiệm về công cụ đo lường.